In Nederland alleen al leven naar schatting honderdduizenden mensen met diabetes type 2 zonder dat zij hiervan op de hoogte zijn. Bij prediabetes is dit aantal nog veel hoger. Een belangrijke manier om diabetes vroegtijdig op te sporen is door het meten van HbA1c. Een HbA1c test geeft inzicht in de gemiddelde bloedsuikerwaarde over een langere periode en kan aantonen of er sprake is van prediabetes of diabetes type 2. Waar een glucosemeter een momentopname oplevert, zorgt een HbA1c voor een gemiddelde.
Wat is HbA1c?
HbA1c staat voor geglyceerd hemoglobine. Hemoglobine is een eiwit in rode bloedcellen dat zuurstof door het lichaam transporteert. Wanneer er glucose (suiker) in het bloed aanwezig is, kan een deel daarvan zich binden aan dit hemoglobine. Hoe hoger de bloedsuiker gedurende langere tijd, hoe meer glucose zich aan hemoglobine hecht. Omdat rode bloedcellen ongeveer 120 dagen leven, geeft de HbA1c waarde een betrouwbaar beeld van de gemiddelde bloedsuiker in de afgelopen twee tot drie maanden. Daarom wordt HbA1c wereldwijd gebruikt om diabetes te diagnosticeren en om de behandeling van diabetes te volgen. Ook uw huisarts meet HbA1c om diabetes vast te stellen.
Wanneer prediabetes of diabetes?
De uitslag van een HbA1c test wordt weergegeven in mmol/mol. Op basis van internationale richtlijnen gelden de volgende grenzen:
- Normale waarde: lager dan 42 mmol/mol
- Prediabetes: 42 tot 47 mmol/mol
- Diabetes type 2: 48 mmol/mol of hoger
Bij prediabetes is de bloedsuiker langdurig verhoogd, maar nog niet hoog genoeg om van diabetes te spreken. Dit stadium is belangrijk, omdat leefstijlveranderingen zoals gezonder eten, meer bewegen en gewichtsverlies het risico op diabetes aanzienlijk kunnen verminderen.
HbA1c thuis testen met een vingerprik
Steeds vaker kiezen mensen ervoor om hun HbA1c waarde thuis te laten testen. Met de thuistest van testalize.me, kan eenvoudig een bloedmonster worden afgenomen via een vingerprik. Het bloed wordt opgestuurd naar een Nederlands laboratorium, waarna de uitslag binnen een aantal dagen op te vragen is.
De test werkt als volgt:
- Met een lancet wordt enkele druppels bloed uit de vingertop genomen
- Het bloed wordt opgevangen in een buisje
- Het monster wordt (gratis) per post naar het laboratorium gestuurd.
- Binnen enkele dagen volgt de uitslag via een beveiligd online portaal
Het voordeel van een thuistest is dat deze laagdrempelig en snel kan worden uitgevoerd, zonder bezoek aan huisarts of prikpost.
Vroege opsporing is belangrijk
Veel mensen met diabetes type 2 hebben in het begin weinig klachten. Toch kan een langdurig verhoogde bloedsuiker schade veroorzaken aan bloedvaten, zenuwen, ogen en nieren. Door vroegtijdig te testen kan diabetes eerder worden opgespoord en behandeld.
Een HbA1c test kan daarom waardevol zijn voor mensen met risicofactoren zoals overgewicht, weinig beweging, diabetes in de familie of een verhoogde bloeddruk. Vroege detectie van diabetes maakt het mogelijk om tijdig maatregelen te nemen en complicaties te voorkomen.